Bouwkundige staat & muren

Gebouwd om te blijven staan

Wat een authentieke Toulousaine onderscheidt van een gewoon oud huis, zijn haar muren. Hier zijn de dragende muren 40 tot 50 cm dik en opgetrokken uit brique foraine, die brede, platte baksteen die al eeuwenlang uit de klei van de streek rond Toulouse wordt gebakken.

Eén eerlijke kanttekening, want zij telt: de baksteen is onderin gebakken klei en wordt naar boven toe geleidelijk gemengd — gebakken en ongebakken leem. Dat is de traditionele bouwwijze van de streek: gebakken klei, ongevoelig voor vocht, daar waar de muur blootstaat aan opstijgend grondvocht; ongebakken leem, lichter en thermisch nog beter presterend, in de hogere delen die door dak en pleisterwerk worden beschermd.

De thermische massa, of waarom het huis koel blijft

Een massieve leemwand van 40 tot 50 cm slaat overdag warmte op en geeft die 's nachts langzaam weer af. In de zomer houdt het huis de ochtendkoelte vast tot laat in de middag, zonder airconditioning. In de winter dempt het temperatuurschommelingen in plaats van ze te ondergaan.

De ongebakken leem in de hogere muren heeft een eigenschap die gebakken baksteen mist: hij is hygroscopisch. De muur neemt overtollig vocht uit de lucht op en geeft het weer af zodra de lucht droger wordt, waardoor het binnenklimaat vanzelf wordt geregeld. Daar staat één eis tegenover: dit metselwerk vraagt dat de muren droog blijven. Precies daarvoor zorgen een in 2005 volledig vernieuwd dak en een intacte buitenpleister.

Dat verklaart een energielabel (DPE) van D voor energie en B voor klimaat bij een huis van 319 m² zonder aangebrachte isolatie — een resultaat dat weinig oude gebouwen van deze omvang halen. Bekijk het energielabel in detail.

Een hoogte die geen gewoon huis heeft

Op een grondvlak van 14 × 15 m reikt de nok tot ongeveer 9 meter. Dat verklaart de royale binnenruimten: hoge plafonds op de begane grond én op de verdieping, en een zolder van 210 m² grondoppervlak waarvan 121 m² meer dan 1,80 m stahoogte biedt.

Dat verklaart ook waarom de 319 m² woonoppervlak voorzichtig geteld is. Over twee volle niveaus van elk 210 m² grondvlak, minus de 28 m² garage, benadert het bebouwde volume 390 m²; het zijn de muurdikte zelf en de verkeersruimten die het woonoppervlak terugbrengen tot 319 m². De te verbouwen zolder komt daar nog bij.

Een vernieuwd dak — en goed vernieuwd

In 2005 werd de dakbedekking volledig vernieuwd : de oude werd volledig verwijderd, er kwam een onderdakfolie over de hele kapconstructie, en daarop nieuwe pannen.

De onderdakfolie is een membraan tussen de kapconstructie en de pannen. Zij vormt een tweede waterkerende laag : een verschoven pan, slagregen die door de wind wordt opgestuwd, poedersneeuw die onder de pannenrijen kruipt — niets daarvan bereikt de kap of de vloeren. Die voorziening hebben de meeste niet-gerenoveerde oude huizen niet, hun pannen liggen rechtstreeks op de panlatten.

Bij dit huis telt dat dubbel. Doordat zij het gebouw blijvend tegen indringend vocht beschermt, waarborgt deze folie precies wat leemmuren nodig hebben: dat ze droog blijven. Nieuw dak en leemmetselwerk vormen hier een sluitend geheel.

De gelegde pannen zijn bovendien drie keer lichter dan de oude. De permanente belasting op de kapconstructie is dus navenant verminderd — een aanzienlijke ontlasting bij een zadeldak over 14 × 15 meter grondvlak, en een extra factor voor de levensduur van de eiken kap.

De rest van de ruwbouw

• Kapconstructie van eiken kernhout — een hout dat zo hard is dat een spijker eerder verbuigt dan erin gaat, en dat insecten hooguit oppervlakkig kunnen aantasten, 2 tot 3 mm diep. Sinds 2005 ontlast door de nieuwe dakbedekking.
• Dubbel glas in alle ramen en tuindeuren.
• Intacte buitenpleister op de gevels, die het opgaande metselwerk beschermt.

Een dorpshuis, en dat mag gezegd

Het huis is aan beide zijden aangebouwd : de klassieke opzet van oude dorpsbebouwing, en die heeft haar voordelen. Bouwmuren beperken het warmteverlies, het huis staat midden in het dorp met alle winkels op loopafstand, en de tuin op het zuidoosten heeft geen enkele inkijk.

Voor de eerlijkheid: terwijl de oostelijke bouwmuur even dik is als de gevelmuren, de westelijke bouwmuur is van recentere datum en meet slechts 15 tot 20 cm. Dat is het enige zwakke punt van de gebouwschil, en we vermelden het liever meteen dan dat u het ter plaatse ontdekt.